Υπάρχουν εβδομάδες που το μπάσκετ κερδίζει. Υπάρχουν εβδομάδες που χάνει. Και υπάρχουν εβδομάδες που, ανεξάρτητα από τα αποτελέσματα των αγώνων, χάνει το ίδιο το μπάσκετ.
Οι τελευταίες ημέρες είναι από εκείνες που σε κάνουν να προβληματίζεσαι βαθιά για το άθλημα που αγαπάς.
Όσα συμβαίνουν γύρω από την Ελληνική Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης δεν είναι μια συνηθισμένη αθλητική είδηση. Οι σοβαρές καταγγελίες, οι δικαστικές εξελίξεις, η παραίτηση του μέχρι πρότινος προέδρου της ΕΟΚ και οι αλλαγές στη διοίκηση δημιουργούν ένα περιβάλλον αβεβαιότητας και έντονου προβληματισμού.
Και θέλω να ξεκινήσω από κάτι που θεωρώ ιδιαίτερα σημαντικό.
Δεν είναι στιγμές για πανηγυρισμούς. Δεν είναι στιγμές για προσωπικές δικαιώσεις. Δεν είναι στιγμές για ξεκαθαρίσματα λογαριασμών.
Όποια κι αν είναι η άποψη του καθενός για τα πρόσωπα που πρωταγωνιστούν στις εξελίξεις, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι πίσω από τις ειδήσεις υπάρχουν άνθρωποι, οικογένειες, διαδρομές και προσωπικές δοκιμασίες.
Ο σεβασμός στο τεκμήριο αθωότητας δεν είναι επιλογή ανάλογα με το ποιος βρίσκεται απέναντί μας. Είναι αρχή που οφείλουμε να υπερασπιζόμαστε για όλους.
Αυτό, βεβαίως, δεν σημαίνει ότι πρέπει να αποφύγουμε τις δύσκολες ερωτήσεις. Το αντίθετο. Ακριβώς επειδή οι στιγμές είναι σοβαρές, έχουμε υποχρέωση να μιλήσουμε σοβαρά.
Και το πρώτο ερώτημα που θέλω να θέσω είναι απλό: Μέσα σε όλον αυτόν τον θόρυβο, ποιος σκέφτεται το ίδιο το μπάσκετ; Ποιος σκέφτεται τα σωματεία; Τους προπονητές; Τους διαιτητές; Τους γονείς; Και κυρίως, ποιος σκέφτεται τα παιδιά;
Εκείνα που μπαίνουν κάθε απόγευμα σε ένα γήπεδο χωρίς να γνωρίζουν από διοικητικούς συσχετισμούς, αντιπαραθέσεις και μηχανισμούς εξουσίας. Εκείνα που θέλουν απλώς να παίξουν μπάσκετ, να προσπαθήσουν, να ονειρευτούν.
Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΘΑ ΚΡΙΝΕΙ ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΑ. ΕΜΕΙΣ ΟΦΕΙΛΟΥΜΕ ΝΑ ΕΞΕΤΑΣΟΥΜΕ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ.
Δεν γνωρίζω τη δικογραφία. Δεν γνωρίζω όλα τα στοιχεία που έχουν τεθεί υπόψη της Δικαιοσύνης. Δεν είμαι δικαστής και δεν πρόκειται να υποδυθώ τον δικαστή.
Η προσωρινή κράτηση, όπου έχει αποφασιστεί, είναι μια εξαιρετικά σοβαρή δικαστική εξέλιξη. Δεν αποτελεί όμως καταδικαστική απόφαση.
Η Δικαιοσύνη οφείλει να κάνει τη δουλειά της ανεπηρέαστη, με σεβασμό στα δικαιώματα όλων. Και όλοι εμείς οφείλουμε να σεβαστούμε αυτή τη διαδικασία.
Η προσφορά ενός ανθρώπου στο άθλημα δεν μπορεί να τον θέτει πάνω από τον νόμο. Αλλά και μια κατηγορία δεν μπορεί να ακυρώνει αυτομάτως ολόκληρη τη διαδρομή του.
Η προσφορά δεν εξασφαλίζει αθωότητα. Και μια κατηγορία δεν αποδεικνύει ενοχή.
Ας κρατήσουμε, λοιπόν, το μέτρο. Ας αφήσουμε τις προσωπικές ευθύνες να διερευνηθούν εκεί όπου πρέπει. Και ας αναλάβουμε εμείς τη δική μας ευθύνη: να εξετάσουμε τι πρέπει να αλλάξει στη λειτουργία του ελληνικού μπάσκετ, ανεξάρτητα από την τελική δικαστική έκβαση.
Γιατί το ένα δεν αναιρεί το άλλο. Η Δικαιοσύνη θα αποφασίσει για το χθες. Εμείς έχουμε υποχρέωση να σχεδιάσουμε το αύριο.
ΟΤΑΝ ΟΛΟΙ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΔΙΚΑΣΤΕΣ, ΠΟΙΟΣ ΑΝΑΖΗΤΑ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ;
Παρακολουθώ τις δημόσιες αντιπαραθέσεις των τελευταίων ημερών. Άνθρωποι που υπερασπίζονται. Άνθρωποι που καταδικάζουν. Παλιές διαφωνίες που επιστρέφουν. Προσωπικές αντιπαλότητες που αποκτούν ξανά δημόσιο βήμα.
Και αναρωτιέμαι αν μέσα σε όλα αυτά χάνουμε την ουσία.
Δεν αμφισβητώ το δικαίωμα της κριτικής. Ούτε τον ρόλο της δημοσιογραφίας. Αντίθετα, πιστεύω ότι η ανεξάρτητη δημοσιογραφική έρευνα, ο έλεγχος της εξουσίας και η ανάδειξη πραγματικών προβλημάτων είναι απαραίτητα για μια υγιή κοινωνία και έναν υγιή αθλητισμό.
Αλλά άλλο η έρευνα και άλλο η δημόσια καταδίκη. Άλλο η κριτική και άλλο η προσωπική εκδίκηση.
Δεν χρειάζεται να διαλέξουμε στρατόπεδο για να υπερασπιστούμε τις αρχές μας.
Μπορούμε να απαιτούμε πλήρη διερεύνηση και ταυτόχρονα να σεβόμαστε το τεκμήριο αθωότητας. Μπορούμε να αναγνωρίζουμε την προσφορά ανθρώπων και ταυτόχρονα να απαιτούμε λογοδοσία. Μπορούμε να διαφωνούμε χωρίς να απαξιώνουμε.
Αυτός είναι ο πολιτισμός που οφείλουμε να διδάσκουμε και στα παιδιά μας.
Η ΕΟΚ ΔΕΝ ΑΝΗΚΕΙ ΣΕ ΚΑΝΕΝΑΝ ΠΡΟΕΔΡΟ
Η ΕΟΚ δεν είναι ιδιοκτησία κανενός. Ούτε εκείνου που αποχωρεί. Ούτε εκείνου που αναλαμβάνει. Ούτε εκείνων που ενδεχομένως φιλοδοξούν να διοικήσουν στο μέλλον.
Η ΕΟΚ ανήκει στο ελληνικό μπάσκετ. Στα σωματεία του. Στους αθλητές και στις αθλήτριές του. Στους προπονητές και στους διαιτητές του. Στους ανθρώπους που το υπηρετούν καθημερινά.
Η αλλαγή ενός προσώπου μπορεί να είναι μια σημαντική διοικητική εξέλιξη. Δεν σημαίνει όμως από μόνη της ότι αλλάζει ο τρόπος λειτουργίας ενός ολόκληρου συστήματος.
Και εδώ βρίσκεται, κατά τη γνώμη μου, η μεγαλύτερη πρόκληση. Θα αξιοποιήσουμε αυτή τη δύσκολη περίοδο για να διορθώσουμε όσα χρειάζονται διόρθωση; Ή θα αρκεστούμε στην αλλαγή προσώπων και συσχετισμών;
Γιατί αν αλλάξουν απλώς κάποιοι άνθρωποι στις καρέκλες, χωρίς να αλλάξουν οι διαδικασίες, οι κανόνες και οι νοοτροπίες, δεν θα έχουμε πετύχει πραγματική ανανέωση. Θα έχουμε απλώς αλλάξει πρωταγωνιστές στο ίδιο έργο.
Και το ελληνικό μπάσκετ αξίζει κάτι πολύ περισσότερο.
ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΑ ΞΕΡΑ ΚΑΙΓΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΤΑ ΧΛΩΡΑ
Αυτή η φράση με απασχολεί ιδιαίτερα. Γιατί σε περιόδους κρίσης υπάρχει ο κίνδυνος να ισοπεδωθούν τα πάντα. Να θεωρηθούν όλοι ύποπτοι. Να απαξιωθεί κάθε διοικητική προσπάθεια. Να αμφισβητηθούν ακόμη και άνθρωποι που προσφέρουν με εντιμότητα και συνέπεια.
Όμως δεν είναι όλοι ίδιοι.
Υπάρχουν παράγοντες που πληρώνουν από την τσέπη τους για να κρατήσουν ζωντανό ένα σωματείο. Υπάρχουν προπονητές που δεν διδάσκουν μόνο μπάσκετ, αλλά αξίες. Υπάρχουν διαιτητές που προσπαθούν να υπηρετούν έντιμα τους κανόνες. Υπάρχουν εθελοντές που δίνουν αμέτρητες ώρες από τη ζωή τους χωρίς να ζητούν τίποτα. Υπάρχουν άνθρωποι που εργάζονται για το άθλημα χωρίς να εμφανίζονται ποτέ στα πρωτοσέλιδα.
Αυτούς τους ανθρώπους έχουμε υποχρέωση να τους προστατεύσουμε.
Γιατί κάθαρση δεν σημαίνει ισοπέδωση. Σημαίνει να αποδίδονται οι ευθύνες εκεί όπου πραγματικά ανήκουν. Να διορθώνονται οι αδυναμίες. Και να διαφυλάσσεται ό,τι καλό έχει χτιστεί.
Δεν πρέπει, στην προσπάθειά μας να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα, να καταστρέψουμε και όσα αξίζουν να συνεχίσουν.
ΠΕΝΤΕ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΗΜΕΡΑ
Δεν θέλω να περιοριστώ σε διαπιστώσεις. Θέλω να καταθέσω πέντε συγκεκριμένες προτάσεις που θεωρώ ότι αξίζει να μπουν στο τραπέζι της συζήτησης.
1. Πραγματική διαφάνεια και ανεξάρτητος έλεγχος.
Σαφείς διαδικασίες λήψης αποφάσεων, ουσιαστικοί μηχανισμοί ελέγχου, δημοσιοποίηση βασικών οικονομικών και διοικητικών στοιχείων και αποτελεσματική αντιμετώπιση πιθανών συγκρούσεων συμφερόντων.
Η διαφάνεια δεν πρέπει να εμφανίζεται ως αίτημα μόνο όταν ξεσπά μια κρίση. Πρέπει να αποτελεί καθημερινό κανόνα λειτουργίας.
2. Θωράκιση της διαιτησίας και της αξιοπιστίας των διοργανώσεων.
Διαφανείς διαδικασίες ορισμών και αξιολόγησης, προστασία των διαιτητών από αθέμιτες πιέσεις και αξιόπιστοι μηχανισμοί εξέτασης σοβαρών καταγγελιών.
Κάθε αθλητής, προπονητής και σωματείο πρέπει να αισθάνεται ότι ο αγώνας θα κριθεί μέσα στο γήπεδο.
3. Ουσιαστικός λόγος στα σωματεία.
Τα σωματεία δεν μπορεί να έχουν αξία μόνο την ημέρα των εκλογών. Χρειάζονται σταθερή ενημέρωση, πραγματική εκπροσώπηση και συμμετοχή στον σχεδιασμό της επόμενης ημέρας.
Η Ομοσπονδία οφείλει να ακούει εκείνους που βρίσκονται καθημερινά στα γήπεδα.
4. Προτεραιότητα στις ακαδημίες και στον ερασιτεχνικό αθλητισμό.
Καλύτερες εγκαταστάσεις. Στήριξη των μικρών σωματείων. Εκπαίδευση προπονητών και παραγόντων. Προστασία των ανηλίκων. Πρόληψη της βίας. Πραγματικές ευκαιρίες για τα παιδιά που θέλουν να συνεχίσουν το μπάσκετ.
Το μέλλον του αθλήματος δεν βρίσκεται μόνο στις μεγάλες διοργανώσεις. Χτίζεται καθημερινά στα μικρά γήπεδα.
5. Δημόσιο σχέδιο αλλαγών με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.
Όχι άλλες γενικές υποσχέσεις. Χρειαζόμαστε σαφείς δεσμεύσεις. Τι θα αλλάξει; Πότε θα αλλάξει; Ποιος θα αναλάβει την ευθύνη; Και πώς θα ενημερώνεται ο κόσμος του μπάσκετ για την πρόοδο;
Η εμπιστοσύνη δεν επιστρέφει με ανακοινώσεις. Επιστρέφει με πράξεις.
ΚΑΙ ΕΜΕΙΣ ΟΙ ΠΡΟΕΔΡΟΙ; ΕΙΜΑΣΤΕ ΕΞΩ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ;
Όχι. Και θέλω να ξεκινήσω από τον εαυτό μου.
Ως πρόεδρος σωματείου, δεν μπορώ να απαιτώ από την κορυφή όσα δεν προσπαθώ να εφαρμόζω στη δική μου καθημερινότητα.
Δεν μπορώ να μιλάω για σεβασμό στους διαιτητές και να ανέχομαι την απαξίωσή τους. Δεν μπορώ να μιλάω για αθλητικό ήθος και να δικαιολογώ τη βία επειδή προέρχεται από τη δική μου πλευρά. Δεν μπορώ να μιλάω για διαπαιδαγώγηση και να μετράω την επιτυχία μόνο με νίκες και βαθμολογίες.
Πριν από λίγες ημέρες βρέθηκα δίπλα σε έναν νεαρό αθλητή του συλλόγου μας, σε μια πειθαρχική διαδικασία για ένα περιστατικό σε αγώνα. Δεν ήμουν παρών στον αγώνα. Άκουσα όμως το παιδί να αναγνωρίζει το λάθος του και να εκφράζει τη μεταμέλειά του.
Και εκεί σκέφτηκα κάτι που θεωρώ ουσιαστικό.
Ο σκοπός μας είναι μόνο να τιμωρούμε τα παιδιά για τα λάθη τους ή και να τα βοηθάμε να γίνονται καλύτεροι άνθρωποι;
Οι κανόνες πρέπει να τηρούνται. Οι πράξεις πρέπει να έχουν συνέπειες. Αλλά ο αθλητισμός πρέπει να διαπαιδαγωγεί. Και η διαπαιδαγώγηση δεν τελειώνει με μια ποινή.
Το ίδιο ισχύει και για εμάς τους μεγαλύτερους. Πρέπει να αναγνωρίζουμε τα δικά μας λάθη. Να ελέγχουμε τη συμπεριφορά μας. Να αναλαμβάνουμε τις ευθύνες μας. Και να θυμόμαστε ότι τα παιδιά μαθαίνουν πολύ περισσότερα από όσα βλέπουν να κάνουμε παρά από όσα μας ακούν να λέμε.
Το μπάσκετ που ζητάμε από την ΕΟΚ πρέπει πρώτα να προσπαθούμε να το δημιουργούμε μέσα στα δικά μας σωματεία.
ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΑΚΥΒΕΥΜΑ ΕΙΝΑΙ Η ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ
Σκέφτομαι έναν γονέα που πηγαίνει για πρώτη φορά το παιδί του σε μια ακαδημία. Τι περιμένει; Να το δει να χαμογελάει. Να κάνει φίλους. Να μάθει να συνεργάζεται. Να προσπαθεί, να χάνει, να κερδίζει και να συνεχίζει. Να μεγαλώνει μέσα σε ένα περιβάλλον ασφάλειας και σεβασμού.
Σκέφτομαι έναν νεαρό αθλητή που ονειρεύεται να προχωρήσει. Τι χρειάζεται; Να πιστεύει ότι η προσπάθειά του έχει αξία. Ότι οι ευκαιρίες δίνονται δίκαια. Ότι οι κανόνες ισχύουν για όλους. Ότι το αποτέλεσμα ενός αγώνα δεν έχει αποφασιστεί έξω από το γήπεδο.
Αν χαθεί αυτή η πίστη, τότε έχουμε χάσει κάτι πολύ μεγαλύτερο από την αξιοπιστία μιας διοίκησης. Έχουμε πληγώσει την ίδια την ουσία του αθλητισμού.
Γιατί η μεγαλύτερη ήττα δεν είναι να χάσει ένα παιδί έναν αγώνα. Είναι να πάψει να πιστεύει ότι αξίζει να αγωνίζεται.
Και αυτό δεν πρέπει να το επιτρέψουμε.
ΔΕΝ ΖΗΤΩ ΝΑ ΧΑΣΕΙ ΚΑΝΕΙΣ. ΖΗΤΩ ΝΑ ΚΕΡΔΙΣΕΙ ΤΟ ΜΠΑΣΚΕΤ.
Δεν γράφω αυτές τις σκέψεις για να υπερασπιστώ κάποιο πρόσωπο. Ούτε για να καταδικάσω κάποιο άλλο. Δεν αισθάνομαι καμία ικανοποίηση για την προσωπική δοκιμασία οποιουδήποτε ανθρώπου. Και δεν θεωρώ ότι οι δυσκολίες ενός προσώπου αποτελούν νίκη για κάποιον άλλο.
Η ανθρώπινη δοκιμασία δεν είναι αθλητικό αποτέλεσμα για να έχει νικητές και ηττημένους.
Αυτό που με ενδιαφέρει είναι να μη χαθεί μέσα στις αντιπαραθέσεις η ευκαιρία να γίνει το ελληνικό μπάσκετ καλύτερο. Να ενισχυθούν οι θεσμοί. Να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη. Να προστατευτούν οι άνθρωποι που προσφέρουν. Να αποκτήσουν τα σωματεία πραγματική φωνή. Να μπορούν οι διαιτητές να κάνουν τη δουλειά τους με ανεξαρτησία. Να μπορούν οι προπονητές να διαπαιδαγωγούν. Και τα παιδιά να συνεχίσουν να ονειρεύονται.
Δεν με ενδιαφέρει ποιος θα κερδίσει τον πόλεμο εξουσίας στην ΕΟΚ. Με ενδιαφέρει ποιος θα κερδίσει ξανά την εμπιστοσύνη των παιδιών.
Γιατί η παραίτηση ενός προέδρου μπορεί να κλείσει ένα κεφάλαιο. Δεν αρκεί όμως από μόνη της για να ανοίξει μια νέα εποχή.
Και γιατί οι διοικήσεις αλλάζουν. Οι παράγοντες έρχονται και φεύγουν. Τα πρωταθλήματα τελειώνουν και αρχίζουν ξανά.
Τα παιδιά που χάνουμε από τα γήπεδα, όμως, μπορεί να μην επιστρέψουν ποτέ.
Ας φροντίσουμε, λοιπόν, αυτή η δύσκολη περίοδος να μην αφήσει πίσω της μόνο απογοήτευση και διχασμό.
Ας γίνει αφορμή για ένα καλύτερο, δικαιότερο και πιο ανθρώπινο ελληνικό μπάσκετ.
Γιατί τελικά, πέρα από το σκορ, αυτό είναι που έχει πραγματική σημασία.